نظرات شخصی

بسم الله الرحمن الرحیم

 توبه شعبه‏ای از فضل الهی و دری است از رحمت رحیمی خدا که به روی بندگان خویش باز کرده است. اگر این در بسته بود، رستگاری برای کسی نبوده، زیرا بشر هر لحظه ممکن است دچار آلودگی و خطا کاری شود. به طوری که قرین با آفرینش اولین انسان گردید و حضرت آدم ابوالبشر و حوا به عنوان اولین پیامبر و همسرش از سوی خداوند به این موهبت راهنمایی می شوند و به تعبیر زیبای الهی که می فرماید ؛«فَتَلَقَّى ءَادَمُ مِن رَّبِّهِ كلِمَتٍ فَتَاب عَلَيْهِ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّاب الرَّحِيمُ »البقرة :   37  «سپس آدم از پروردگارش كلماتى را دريافت نمود؛ و [خدا] بر او ببخشود؛ آرى، او[ست كه‏] توبه‏پذيرِ مهربان است.» ومشخص می شود هم پیامبر و انسان عارف از کوتاهی و ترک اولی های خویش به خدا پناه می برند و هم انسانهای معمولی از گناهان خویش توبه می نمایند.   

در این آیه که یاد آور چگونگی انجام اولین توبه است می توانیم به چند نکته می توان پی برد:

این توفیق از سوی خدا بوده است ، و تعبیر به «فَتَلَقَّى ءَادَمُ مِن رَّبِّهِ » شده است .

اگر انسانی خطانمود باید بازگردد و راه خطا را ادامه ندهد .

باید به سوی کسی بازگشت نمود که آفرننده هستی است وقدرت بخششیدن  دارد .

 

4- واز تعابیر پایانی ( إِنَّهُ هُوَ التَّوَّاب الرَّحِيمُ) باید خدا را شناخت و شناخت ابتدایی کافی نیست

 5-  برای انجام توبه به خدایی دلبسته شد که ، توبه پذیر است نه توبه پذیر معمولی که با منت و آزار فرد مقابل از سر تقصیراتش درگذرد بلکه همانا او ؛ بسار توبه پذیر است

6- توابی که بسیار رحمتگر و بخشنده و قرار گرفتن صفت رحیم در کنار تواب این نوید را دارد که اگر اهل توبه باشید در رحمت خاصه الهی شکی نیست .

 

2- وَ إِذْ قَالَ مُوسى لِقَوْمِهِ يَقَوْمِ إِنَّكُمْ ظلَمْتُمْ أَنفُسكم بِاتخَاذِكُمُ الْعِجْلَ فَتُوبُوا إِلى بَارِئكُمْ فَاقْتُلُوا أَنفُسكُمْ ذَلِكُمْ خَيرٌ لَّكُمْ عِندَ بَارِئكُمْ فَتَاب عَلَيْكُمْ إِنَّهُ هُوَ التَّوَّاب الرَّحِيمُ بقره (54)

آیه دوم به ترتیب مصحف شریف در سوره 54 از بقره است ، با این تفاوت در که توبه فردی نیست ، بلکه به جهت انحراف و خطای گروهی ، باید توبه نیز به صورت گروهی انجام شود :

خطای عده ای ازبنی اسرائیل ؛ظلم بر خودشان با  گوساله پرست شدن « إِنَّكُمْ ظلَمْتُمْ أَنفُسكم بِاتخَاذِكُمُ الْعِجْلَ»

انحراف د رعبودیت در واقع نوعی ظلم به خود است زیرا به خداوند ضرری وارد نمی شود بلکه مسیر خود را اشتباه طی می کنند و باعث آسیب به سعادت خویش می شوند.

دستور به توبه گروهی « فَتُوبُوا إِلى بَارِئكُمْ»  به سویربشان ، کسی که آنها راتربیت کرده است .

امکان برگشت از خطای بزرگی مثل گوساله پرستی و شرک وکفر ولی با مجازاتی سخت مانند ؛ « فَاقْتُلُوا أَنفُسكُمْ» یعنی همدیگر را کشتن ومجازاتی عجیب .

بیان اینکه این مجازات به ظاهر عجیب برای برگشت به سوی خدا برای آنه خیر و مناسب است ؛ «خَيرٌ لَّكُمْ عِندَ بَارِئكُمْ»

پذیرفته شدن توبه این گروه  « فَتَاب عَلَيْكُمْ»

علت پذیرفته شدن توبه مشرکین و کافران گوساله پرست همان « تواب و رحیم بودن » خدا است . 

 

3- رَبَّنَا وَ اجْعَلْنَا مُسلِمَينِ لَك وَ مِن ذُرِّيَّتِنَا أُمَّةً مُّسلِمَةً لَّك وَ أَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَ تُب عَلَيْنَا إِنَّك أَنت التَّوَّاب الرَّحِيمُ (128بقره)

این آیه دعای حضرت ابراهیم است بعد از اتمام کار کعبه که یکی از دعاهای آن حضرت است که ای رب و پروردگار ما توبه ماررا پذیرا باش ، نکات این آیه ؛

1- توبه عملی است که افراد مومن و متقی که در زمره پیامبران الهی هستند انجام می شده است .

2- در خواست بخشش و توبه ابراهیم علیه و علی نبینا السلام هم برای ترک اولی ها است و هم برای ترقی مقام تقرب بیشتر به خداوند نه برای فرار باز عذاب گناه .

3-درخواست پذیرش توبه به صورت مشترک  برای  خودش و نسلش .

4- و در پایان این فراز بیان می نماید که خداون تواب و رحیم است و از توابی که رحیم است به جز رحمت بر توابین چیزی امید نمی رود.

4- إِلا الَّذِينَ تَابُوا وَ أَصلَحُوا وَ بَيَّنُوا فَأُولَئك أَتُوب عَلَيهِمْ وَ أَنَا التَّوَّاب الرَّحِيمُ(البقرة : 160)

شان نزول این در مورد عده ای از یهودیان است که ، قسمتهایی از تورات را در مورد پیامبر اسلام را کتمان می کردند نازل شده است ( تفسیر نمونه ج 1ص546 ) اما لحن آیه به صورت کلی می باشد ، پس  از این آیه می توان متوجه شد که :

1- حتی اگر کسی منکر حقیقتی همچون رسالت پیامبر شود امکان توبه به درگاه خدا دارد

2- شرط توبه انجام عمل صالح است .

3- توبه هر گناهی مناسب با آن می باشد ، و چون ان افراد حقیقت را کتمان کرده بودند راه جبران آن آشار نمودن حقیقت است و فقط توبه پنهان و فردی کفایت نمی کند .

4-در این فراز، خداوند با تعبیر ؛« فَأُولَئك أَتُوب عَلَيهِمْ» اوج رحمت خویش را اعلام می کند و و می فرماید :خودم توبه ی آنها را قبول می کنم .

5- تاکیدی زیبا و اطمینان دهنده به کسانی که واقعا به سوی خدا باز گشته اند ، با بیان ؛ « أَنَا التَّوَّاب الرَّحِيمُ »

 

 

5- أُحِلَّ لَكمْ لَيْلَةَ الصيَامِ الرَّفَث إِلى نِسائكُمْ هُنَّ لِبَاسٌ لَّكُمْ وَ أَنتُمْ لِبَاسٌ لَّهُنَّ عَلِمَ اللَّهُ أَنَّكمْ كُنتُمْ تخْتَانُونَ أَنفُسكمْ فَتَاب عَلَيْكُمْ وَ عَفَا عَنكُمْ فَالْئَنَ بَشِرُوهُنَّ وَ ابْتَغُوا مَا كتَب اللَّهُ لَكُمْ وَ كلُوا وَ اشرَبُوا حَتى يَتَبَينَ لَكُمُ الْخَيْط الأَبْيَض مِنَ الخَْيْطِ الأَسوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ثُمَّ أَتِمُّوا الصيَامَ إِلى الَّيْلِ وَ لا تُبَشِرُوهُنَّ وَ أَنتُمْ عَكِفُونَ فى الْمَسجِدِ تِلْك حُدُودُ اللَّهِ فَلا تَقْرَبُوهَا كَذَلِك يُبَينُ اللَّهُ ءَايَتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ(187بقره )

این آیه بیان کننده پذیرش توبه کسانی است است که دچار انحراف در مسائل جنسی شده اند ، اگر چه همسر یکدیگر بوده اند ولی باید به امر الهی بر هوای نفس خویش غالب می شدند، مواردی که از آن می توان استفاده کرد :

1- به همه هشدار می دهد که خداوند متعال ، آگاه است . « عَلِمَ اللَّهُ»

2- اگر کسی انحراف جنسی داشته باشد ، در واقع به خودش خیانت کرده است .« أَنَّكمْ كُنتُمْ تخْتَانُونَ أَنفُسكمْ» .

3- ولی با این وجود اگر کسی توبه نماید خدا او را می بخشد و مورد عفو خویش قرار می دهد .« فَتَاب عَلَيْكُمْ وَ عَفَا عَنكُمْ »

 

6- يَسئَلُونَك عَنِ الْمَحِيضِ قُلْ هُوَ أَذًى فَاعْتَزِلُوا النِّساءَ فى الْمَحِيضِ وَ لا تَقْرَبُوهُنَّ حَتى يَطهُرْنَ فَإِذَا تَطهَّرْنَ فَأْتُوهُنَّ مِنْ حَيْث أَمَرَكُمُ اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ يحِب التَّوَّبِينَ وَ يحِب الْمُتَطهِّرِينَ(بقره222)

1- در مورد انحراف جنسي در زمان حيض زنان

2-محبت خدا به توبه كنندگان

3-همرديف قرار گرفتن توابين و متطرين در نزد خدا

7-bÎ*sù öN©9 (#qè=yèøÿs? (#qçRsŒù'sù 5>öysÎ/ z`ÏiB «!$# ¾Ï&Î!qߙu‘ur ( bÎ)ur óOçFö6è? öNà6n=sù â¨râä①öNà6Ï9ºuqøBr& Ÿw šcqßJÎ=ôàs? Ÿwur šcqßJn=ôàè?    ( بقره279)

در اين آيه اشاره به ابزگشت از يك انحراف مالي به نام ربا است ، كه در آيه قبل به صراحت ذكر شده .

1- دراين آيه؛ توبه وسيله براي تسلط بر اصل سرمايه

2-بازگشت از ربا راه ظلم كردن و پذيرش توبه را مي بندد.

 

 

8- إِلا الَّذِينَ تَابُوا مِن بَعْدِ ذَلِك وَ أَصلَحُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(آل عمران89)

1- اين آيه مژده به كساني است بعد از اسلام دچار ارتداد مي شوند ، وبه خود ظلم كرده اند ؛ بعد از وعده الهي بر عذاب آنها و حلود در لعنت الهي و... يك استثناء قرار داده شده است و آن هم كساني هستند توبه نمايند.

2- باز توبه همراه با عمل صالح است .

3- اين بحشش از ظلم بزرگ به علت غفور و رحيم بودن خدا است .‹ فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ'›

9- إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بَعْدَ إِيمَنِهِمْ ثُمَّ ازْدَادُوا كُفْراً لَّن تُقْبَلَ تَوْبَتُهُمْ وَ أُولَئك هُمُ الضالُّونَ(آل عمران90)

توبه بي فايده :

1-كفر بع از ايمان و ازدياد در كفر

2- آنها ضاون و گمراه هستند و توبه آنها در هنگام مرگ، فايده ندارد

 

10- لَيْس لَك مِنَ الأَمْرِ شىْ‏ءٌ أَوْ يَتُوب عَلَيهِمْ أَوْ يُعَذِّبَهُمْ فَإِنَّهُمْ ظلِمُونَ(آل عمران128)

1-قبولي توبه يا عذاب كفار و فراركنندگان از جنگ احد با خدا است.

2-گرچه دعا و طلب استغفار پيامبر موثر است ولي تصميمي نهايي با خدا است .

3- اين سختگيري به جهت ظلم خود شان است .

تفسير نمونه ذيل همين آيه

 

11- وَ الَّذَانِ يَأْتِيَنِهَا مِنكمْ فَئَاذُوهُمَا فَإِن تَابَا وَ أَصلَحَا فَأَعْرِضوا عَنْهُمَا إِنَّ اللَّهَ كانَ تَوَّاباً رَّحِيماً(16 نسا ء)

1- اين آيه و آيه قبل از آن در مورد انحراف جنسي ( زنا ) است.

2-حكم موقت در مورد زناي محصنه است .

3- اگر مرتكبين اين عمل قبل از اثبات جرم  توبه كنند ، مجازات برداشته مي شود .

3- اين بخشش به جهت تواب و رحيم بودن خدا است .

 

12-إِنَّمَا التَّوْبَةُ عَلى اللَّهِ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السوءَ بجَهَلَةٍ ثُمَّ يَتُوبُونَ مِن قَرِيبٍ فَأُولَئك يَتُوب اللَّهُ عَلَيهِمْ وَ كانَ اللَّهُ عَلِيماً حَكيماً( نساء 17 )

شرايط پذيرش توبه :

1- از روي لجاجت با خدا گناه نكرده باشد.

2- سريعا توبه كند بعد از گناه يا قبل از معلوم شدن نشانه هاي مرگ

3- چون خداوند عليم و حكيم توبه اين افراد را مي پذيرد .

 

13 - وَ لَيْستِ التَّوْبَةُ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السيِّئَاتِ حَتى إِذَا حَضرَ أَحَدَهُمُ الْمَوْت قَالَ إِنى تُبْت الْئََنَ وَ لا الَّذِينَ يَمُوتُونَ وَ هُمْ كفَّارٌ أُولَئك أَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَاباً أَلِيماً(نساء 18)

توبه چه كساني قبول نمي شود :

1- از روي عمد و لجاجت گناه مي كنند.

2-در زمان مرگ و ظاهر شدن علائم آن ، چون پرده ها كنار مي رود و از ترس نه ايمان مانند فرعون ( در سوره يونس 91-90) مي گويند به خداي بني اسرائيل ايمان آوردم .

3-توه كفار كه اب حالت كفر مرده اند قبول نيست ؛ توبه خودشان در آندنيا يا اينكه توبه الهي براي آنها انجام نمي گيرد يعني رحمت الهي شامل حال آنان نمي گردد.

*** شرايط قبولي توبه 1- قبل ازمرگ باشد 2- مومن از دنيا رفته باشد

 

14- يُرِيدُ اللَّهُ لِيُبَينَ لَكُمْ وَ يهْدِيَكمْ سنَنَ الَّذِينَ مِن قَبْلِكمْ وَ يَتُوب عَلَيْكُمْ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ( 26 نساء )

دستورات در مورد نكاح براي اين است كه :

1- احكام برايتان معين شود

2- هداين به سوي قوانين شايسته قبل.

3- بخشيده شدن شما و به رحمت الهي بازگشت نمودن شما است.

4- و دليل آن هم عليم و حكيم بودن خدا است .

 

15- وَاللَّهُ يُرِيدُ أَن يَتُوب عَلَيْكمْ وَ يُرِيدُ الَّذِينَ يَتَّبِعُونَ الشهَوَتِ أَن تمِيلُوا مَيْلاً عَظِيماً(27  نساء)

خدا ميخواهد شما را به رحمتش برگرداند

شهوترانان مي خواهند شما را به كلي منحرف نمايند.

 

 

16- وَ مَا أَرْسلْنَا مِن رَّسولٍ إِلا لِيُطاعَ بِإِذْنِ اللَّهِ وَ لَوْ أَنَّهُمْ إِذ ظلَمُوا أَنفُسهُمْ جَاءُوك فَاستَغْفَرُوا اللَّهَ وَ استَغْفَرَ لَهُمُ الرَّسولُ لَوَجَدُوا اللَّهَ تَوَّاباً رَّحِيماً(نساء 64)

1- اگر ظالمان از خدا طلب مغفرت مي كردند

2- و پيامبر هم برايشان طلب غفران مي كرد

3- خدا را تواب و رحيم مي يافتند.

 

17- وَ مَا كانَ لِمُؤْمِنٍ أَن يَقْتُلَ مُؤْمِناً إِلا خَطئاً وَ مَن قَتَلَ مُؤْمِناً خَطئاً فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ وَ دِيَةٌ مُّسلَّمَةٌ إِلى أَهْلِهِ إِلا أَن يَصدَّقُوا فَإِن كانَ مِن قَوْمٍ عَدُوٍّ لَّكُمْ وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَتَحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ وَ إِن كانَ مِن قَوْمِ بَيْنَكمْ وَ بَيْنَهُم مِّيثَقٌ فَدِيَةٌ مُّسلَّمَةٌ إِلى أَهْلِهِ وَ تحْرِيرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ فَمَن لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ شهْرَيْنِ مُتَتَابِعَينِ تَوْبَةً مِّنَ اللَّهِ وَ كانَ اللَّهُ عَلِيماً حَكيماً(نساء 92)

1- قتل مومن حرام است

2- اگر قتل خطايي صورت گرفت ، بايد يكي از كارها در جبران انجام دهد.

3- اگر امكان انجام كارها را نداشت دو ماه متوالي روزه بگيرد.

4- اين تبديل بل به روزه يك تخفيف و توبه از سوي خدا است .

5-خدا عليم و حكيم است ‌‌‍[شما نيز بدانيد].

 

18- إِلا الَّذِينَ تَابُوا وَ أَصلَحُوا وَ اعْتَصمُوا بِاللَّهِ وَ أَخْلَصوا دِينَهُمْ للَّهِ فَأُولَئك مَعَ الْمُؤْمِنِينَ وَ سوْف يُؤْتِ اللَّهُ الْمُؤْمِنِينَ أَجْراً عَظِيماً(نساء 146)

1-منافقين در درك سافلين هستند و هيچ نصيري ندارند

2- مگر كساني از آنان كه توبه كنند ، عمل صالح انجام دهند، به خدا پناه آورند ، دينشان را خالص كنند براي خدا

3-و آنه بعد از توبه با مومنين خواهند بود

4- و خداوند به مونين پداش عظيم خواهد داد.

 

19- إِلا الَّذِينَ تَابُوا مِن قَبْلِ أَن تَقْدِرُوا عَلَيهِمْ فَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ( مائده 34)

حكم محاربين در آيه قبل ذكر شده

1- استثناء از مجازاتهاي آيه قبل

2-كساني كه قبل از دستگيري توبه كنند ، ديگرمشمول مجازات سخت قبلي نمي شوند.

3-زيرا خداوند غفر و رحيم است .

 

 

20- فَمَن تَاب مِن بَعْدِ ظلْمِهِ وَ أَصلَحَ فَإِنَّ اللَّهَ يَتُوب عَلَيْهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(مائده 39)

حكم سارق و سارقه در آيه گذشته بيان شد

1- اگر سارق يا سارقه ، قبل ثبوت سرقت ، توبه كند حد از او برداشته مي شود.

2- علاوه بر توبه از ظلم بايد ، عمل صالح نيز انجام دهد .

3-علت اين پذيرش توبه از سوي خدا غفور و رحيم بودن خدا است .

 

21- وَ حَسِبُوا أَلا تَكُونَ فِتْنَةٌ فَعَمُوا وَ صمُّوا ثُمَّ تَاب اللَّهُ عَلَيْهِمْ ثُمَّ عَمُوا وَ صمُّوا كثِيرٌ مِّنهُمْ وَ اللَّهُ بَصِيرُ بِمَا يَعْمَلُونَ(مائده 71)

1- بيان پذيرش توبه كوران وكراني از بني اسرائيل كه گاهي پيامبران خود را تكذيب مي كردند و گاهي به قتل مي رسانند.

2- بعد از قبولي توبه شان باز منحرف شدند

3- غافل از اين كه خدا بصير بر اعمال آنها است.

 

22- أَ فَلا يَتُوبُونَ إِلى اللَّهِ وَ يَستَغْفِرُونَهُ وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(مائده 74)

بعد از بيان انحراف بني اسرائيل در مورد مسيح كه او پسر خدا دانستند و قائل به تثليث شدند.

1-آيا به سوي خدا توبه نمي كنند؟

2- آيا ازخدا طلب مغفرت نمي كنند؟

3- خدا غفور و رحيم است .

 

23-وَ إِذَا جَاءَك الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِئَايَتِنَا فَقُلْ سلَمٌ عَلَيْكُمْ كَتَب رَبُّكُمْ عَلى نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ أَنَّهُ مَنْ عَمِلَ مِنكُمْ سوءَا بجَهَلَةٍ ثُمَّ تَاب مِن بَعْدِهِ وَ أَصلَحَ فَأَنَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(54 انعام)

1- دستور به بيان سلام از سوي خدا يا پيامبر

2- آغوش باز براي هر مومن متقي يا گنهكار

3- توبه گنهكار غير لجوج كه اصلاح وجبران گناهش را كرده باشد ، پذيرفته مي شود.

4-زيرا خدا غفور و رحيم است .

 

24- وَ لَمَّا جَاءَ مُوسى لِمِيقَتِنَا وَ كلَّمَهُ رَبُّهُ قَالَ رَب أَرِنى أَنظرْ إِلَيْك قَالَ لَن تَرَات وَ لَكِنِ انظرْ إِلى الْجَبَلِ فَإِنِ استَقَرَّ مَكانَهُ فَسوْف تَرَات فَلَمَّا تجَلى رَبُّهُ لِلْجَبَلِ جَعَلَهُ دَكًّا وَ خَرَّ مُوسى صعِقاً فَلَمَّا أَفَاقَ قَالَ سبْحَنَك تُبْت إِلَيْك وَ أَنَا أَوَّلُ الْمُؤْمِنِينَ( اعراف 143)

بعد از بيان داستان درخواست موسي براي ديدن خدا

1- موسي تسبيح الهي مي گويد

2- موسي توبه بازگشت به سوي خدا مي نمايد

3- و اعلام ايمان به خدا مي نمايد

 

25- وَ الَّذِينَ عَمِلُوا السيِّئَاتِ ثُمَّ تَابُوا مِن بَعْدِهَا وَ ءَامَنُوا إِنَّ رَبَّك مِن بَعْدِهَا لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ( اعراف 153)

در آيه قبل اشاره به گوساله پرستي بني اسرائيل دارد

1-گناهكاران بعد از توبه و ايمان به پرودگار

2- اميد به عفو دارند

3- زيرا خدا غفور رحيم است

 

26- وَ أَذَنٌ مِّنَ اللَّهِ وَ رَسولِهِ إِلى النَّاسِ يَوْمَ الحَْجّ الأَكبرِ أَنَّ اللَّهَ بَرِى‏ءٌ مِّنَ الْمُشرِكِينَ وَ رَسولُهُ فَإِن تُبْتُمْ فَهُوَ خَيرٌ لَّكمْ وَ إِن تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُوا أَنَّكُمْ غَيرُ مُعْجِزِى اللَّهِ وَ بَشرِ الَّذِينَ كَفَرُوا بِعَذَابٍ أَلِيمٍ(توبه 3 )

1- بعد از اعلام برائت بر مشركين

2- باز راه توبه را برايشان باز مي گذارد

3-كه اگر توبه كنيد برايتان بهتر است

4- زيرا با خدا نمي توانيد درگير شويد

5- و اگر ايمان نياوريد گرفتار عذاب اليم مي شويد .

 

27-فَإِذَا انسلَخَ الأَشهُرُ الحُْرُمُ فَاقْتُلُوا الْمُشرِكِينَ حَيْث وَجَدتُّمُوهُمْ وَ خُذُوهُمْ وَ احْصرُوهُمْ وَ اقْعُدُوا لَهُمْ كلَّ مَرْصدٍ فَإِن تَابُوا وَ أَقَامُوا الصلَوةَ وَ ءَاتَوُا الزَّكوةَ فَخَلُّوا سبِيلَهُمْ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(5توبه)

1- بعد اعلام زمان حمله به مشركين

2- راه توه را باز مي گرداند .

3-اگرمشركين  توبه كردند ، ناز را اقامه نمودند و زكات پرداختند ؛ راه را بر آنها باز ماييد و كاري با آنان نداشته باشيد .

4- زيرا خدا غفور و رحيم است .

 

28- فَإِن تَابُوا وَ أَقَامُوا الصلَوةَ وَ ءَاتَوُا الزَّكوةَ فَإِخْوَنُكُمْ فى الدِّينِ وَ نُفَصلُ الاَيَتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ(11توبه )

1- توبه براي مشركين با شرايط آيه 5 همين سوره

2- آنها بعد از توبه برادران ديني شما هستند .

 

29- وَ يُذْهِب غَيْظ قُلُوبِهِمْ وَ يَتُوب اللَّهُ عَلى مَن يَشاءُ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ(توبه 15)

1- خدا توبه هر كس را بخواهد قبول مي كند .

3-چون خدا عليم و حكيم است شما در مورد توبه سختگير نباشد و خود او بهتر از همه مي داند .

 

30- ثُمَّ يَتُوب اللَّهُ مِن بَعْدِ ذَلِك عَلى مَن يَشاءُ وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ( توبه 27)

1- خدا توبه هر كس از كفار فراري و اسرا را كه بخواهد مي پذيرد

2- زيرا خدا غفور رحيم است .

 

31- يحْلِفُونَ بِاللَّهِ مَا قَالُوا وَ لَقَدْ قَالُوا كلِمَةَ الْكُفْرِ وَ كفَرُوا بَعْدَ إِسلَمِهِمْ وَ هَمُّوا بِمَا لَمْ يَنَالُوا وَ مَا نَقَمُوا إِلا أَنْ أَغْنَاتُ‏مُ اللَّهُ وَ رَسولُهُ مِن فَضلِهِ فَإِن يَتُوبُوا يَك خَيراً لهَُّمْ وَ إِن يَتَوَلَّوْا يُعَذِّبهُمُ اللَّهُ عَذَاباً أَلِيماً فى الدُّنْيَا وَ الاَخِرَةِ وَ مَا لهَُمْ فى الأَرْضِ مِن وَلىّ‏ٍ وَ لا نَصِيرٍ( توبه 74).

1- قول كفر آميز منافقين

2- قسم دروغ

3-عمل خطرناك و توطئه علي پيامبر

4- اگر توبه كنند بهتر است

5- در غير اينصورت دچار عذاب اليم در دنيا و آخرت مي شوند.

 

32- وَ ءَاخَرُونَ اعْترَفُوا بِذُنُوبهِمْ خَلَطوا عَمَلاً صلِحاً وَ ءَاخَرَ سيِّئاً عَسى اللَّهُ أَن يَتُوب عَلَيهِمْ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(توبه 102 )

1- گروهي كه در تبوك شركت نكردند خود رابه ستونهاي مسجد بستند

2-كساني كه كار خوب و بد را باهم مخلوط كردند

3- بعد از توبه ، خدا توبه آنها را مي پذيرد.

4-زيرا خدا غفو و رحيم است .

 

33- أَ لَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ هُوَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ وَ يَأْخُذُ الصدَقَتِ وَ أَنَّ اللَّهَ هُوَ التَّوَّاب الرَّحِيمُ(توبه 104 )

1-پذيرنده توبه خو خدا است

2- صدقات را خدا مي گيرد. ( صدقه غايبين تبوك )

3- خدا تواب رحيم است .

 

34- وَ ءَاخَرُونَ مُرْجَوْنَ لأَمْرِ اللَّهِ إِمَّا يُعَذِّبهُمْ وَ إِمَّا يَتُوب عَلَيهِمْ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ(توبه 106)

بيان اينكه گروه ديگري نيز، پذيرش توبه يا عذاب شدنشان با خدا است .

 

35 - التَّئبُونَ الْعَبِدُونَ الحَْمِدُونَ السئحُونَ الرَّكعُونَ السجِدُونَ الاَمِرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ النَّاهُونَ عَنِ الْمُنكرِ وَ الحَْفِظونَ لحُِدُودِ اللَّهِ وَ بَشرِ الْمُؤْمِنِينَ(توبه 112)

1- از صفات مونين تائب بودن شمرده شده است .

 

36- لَّقَد تَّاب اللَّهُ عَلى النَّبىّ‏ِ وَ الْمُهَجِرِينَ وَ الأَنصارِ الَّذِينَ اتَّبَعُوهُ فى ساعَةِ الْعُسرَةِ مِن بَعْدِ مَا كادَ يَزِيغُ قُلُوب فَرِيقٍ مِّنْهُمْ ثُمَّ تَاب عَلَيْهِمْ إِنَّهُ بِهِمْ رَءُوفٌ رَّحِيمٌ(توبه 117)

1- رحمت خدا شامل حال نبي صلي الله عليه و آله ، مهاجرين و انصاري كه تبعيت رسول را در سختي نمودن شد (تبوك)

2-وقتي كه نزديك بود دچار انحراف شوند ، توبه نمودند.

3- خدا توبه آنها راپيرفت زيرا به آنه رئوف و رحيم است .

 

37- وَ عَلى الثَّلَثَةِ الَّذِينَ خُلِّفُوا حَتى إِذَا ضاقَت عَلَيهِمُ الأَرْض بِمَا رَحُبَت وَ ضاقَت عَلَيْهِمْ أَنفُسهُمْ وَ ظنُّوا أَن لا مَلْجَأَ مِنَ اللَّهِ إِلا إِلَيْهِ ثُمَّ تَاب عَلَيْهِمْ لِيَتُوبُوا إِنَّ اللَّهَ هُوَ التَّوَّاب الرَّحِيمُ(توبه 118)

1- سه نفر ديگر كه در تبوك شركت نكردند

2-توبه كردن

3- خدا توبه آنها را پريفت

4- زيرا خدا تواب رحيم است .

 

38- أَ وَ لا يَرَوْنَ أَنَّهُمْ يُفْتَنُونَ فى كلّ‏ِ عَامٍ مَّرَّةً أَوْ مَرَّتَينِ ثمَّ لا يَتُوبُونَ وَ لا هُمْ يَذَّكرُونَ( توبه 126)

1- از ويژگيهاي منافقين اين است كه توبه نمي كنند.

2-متذكر نمي شوند

 

39- وَ أَنِ استَغْفِرُوا رَبَّكمْ ثمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ يُمَتِّعْكُم مَّتَعاً حَسناً إِلى أَجَلٍ مُّسمًّى وَ يُؤْتِ كلَّ ذِى فَضلٍ فَضلَهُ وَ إِن تَوَلَّوْا فَإِنى أَخَاف عَلَيْكمْ عَذَاب يَوْمٍ كَبِيرٍ(هود 3)

1- بيان دعوت الهي پيامبر؛ ا : فقط خداپرستي - ب : بشير و نذير بودن پيامبر - ج: طلب مغفرت از خدا –

 د : توبه به در گاه الهي

2- اگر كسي اين موارد را رعايت كند در زندگي بهرمند نيكي ها مي شود

3- كسيي كه از آنها رويگردان باشد در قيامت دچار عذاب مي شود .

 

40- وَ يَقَوْمِ استَغْفِرُوا رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ يُرْسِلِ السمَاءَ عَلَيْكم مِّدْرَاراً وَ يَزِدْكمْ قُوَّةً إِلى قُوَّتِكُمْ وَ لا تَتَوَلَّوْا مجْرِمِينَ(هود52)

1- ارسال هود ع به سوي عاد

2- اي قوم من استغفار كنيد

3- و به سوي خدا توبه كنيد

4- تا خدا باران پي در پي برايتان بفرستد و قوتتان رازياد كند

5- رويگردان و گناه كار نباشيد .

 

41- وَ إِلى ثَمُودَ أَخَاهُمْ صلِحاً قَالَ يَقَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكم مِّنْ إِلَهٍ غَيرُهُ هُوَ أَنشأَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَ استَعْمَرَكمْ فِيهَا فَاستَغْفِرُوهُ ثُمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ إِنَّ رَبى قَرِيبٌ مجِيبٌ(هود 61)

1- قول صالح به قوم ثمود... به سوي خدا توبه كنيد

2- پروردگارم قريب و مجيب است .

 

42- وَ استَغْفِرُوا رَبَّكمْ ثُمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ إِنَّ رَبى رَحِيمٌ وَدُودٌ( هود 90)

1- قول شعيب به قومش به سوي خدا استغفار كنيد

2- سپس به سوي او توبه كنيد .

3- زيرا خدا رحيم و ودود است . ودود بسيار با محبت.

 

43- فَاستَقِمْ كَمَا أُمِرْت وَ مَن تَاب مَعَك وَ لا تَطغَوْا إِنَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ(هود 112)

1-خطاب به پيامبر استقامت كن

2-كساني كه با پيامبر به سوي خدا بازگشته ، هم خطاب با رسول از طرف خدا شده اند .

 

44- كَذَلِك أَرْسلْنَك فى أُمَّةٍ قَدْ خَلَت مِن قَبْلِهَا أُمَمٌ لِّتَتْلُوَا عَلَيهِمُ الَّذِى أَوْحَيْنَا إِلَيْك وَ هُمْ يَكْفُرُونَ بِالرَّحْمَنِ قُلْ هُوَ رَبى لا إِلَهَ إِلا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكلْت وَ إِلَيْهِ مَتَابِ(رعد30)

متاب و بازگشت همه به سوي خدا است .

 

45- ثُمَّ إِنَّ رَبَّك لِلَّذِينَ عَمِلُوا السوءَ بجَهَلَةٍ ثمَّ تَابُوا مِن بَعْدِ ذَلِك وَ أَصلَحُوا إِنَّ رَبَّك مِن بَعْدِهَا لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ(نحل119)

1- توبه براي غير لجوجان است .

2-توبه بايد با عمل صالح همراه باشد

3- توبه حقيقي مقبول است زيرا خدا غفور و رحيم است .

 

46- إِلا مَن تَاب وَ ءَامَنَ وَ عَمِلَ صلِحاً فَأُولَئك يَدْخُلُونَ الجَْنَّةَ وَ لا يُظلَمُونَ شيْئاً(مريم 60)

1- بعد از بيان جانشين ناشايست پيامبران در آيه قبل

2- آنها كه نماز را ضايع كردند

3- از شهوات پيروي كردند

4- آنها عذاب مي شوند مگر

5- توبه كنندگان ، ايمان آوردنده كه عمل صالخ انجام دهند

6- چون خدا به كسي ظلم نمي كند جايگاه آنان بهشت است .

 

47- وَ إِنى لَغَفَّارٌ لِّمَن تَاب وَ ءَامَنَ وَ عَمِلَ صلِحاً ثمَّ اهْتَدَى( طه 82)

1- خدا خود را به بني اسرائيل اينگونه معرفي ميكند

2-غفار براب كسي كه توبه كند، ايمان بياورد ، عمل صالح انجان دهد و هدايت پذير باشد .

 

48- ثمَّ اجْتَبَهُ رَبُّهُ فَتَاب عَلَيْهِ وَ هَدَى(طه 122)

1- داستان حضرت آدم و ...

2- خدا آدم رابرگزيد

3- توبه اش را قبول كرد

4- و هدايتش كرد.

 

49- إِلا الَّذِينَ تَابُوا مِن بَعْدِ ذَلِك وَ أَصلَحُوا فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(نور 5)

1- كساني كه بدون شاهد تهمت زنا بزند حد مي خروند

2- شهادتشان قبول نمي شود و...

3-مگر كساني كه توبه كنند

4- و عمل صالح انجام دهند

5- زيرا خدا غفور رحيم است .

 

50- وَ لَوْ لا فَضلُ اللَّهِ عَلَيْكمْ وَ رَحْمَتُهُ وَ أَنَّ اللَّهَ تَوَّابٌ حَكيمٌ(نور10)

1- حكم لعان

2- اگر فضل خدا نبودو خدا تواب و حكيم نبو بسياري از مردم هلاك مي شدند.

 

51- وَ قُل لِّلْمُؤْمِنَتِ يَغْضضنَ مِنْ أَبْصرِهِنَّ وَ يحْفَظنَ فُرُوجَهُنَّ وَ لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلا مَا ظهَرَ مِنْهَا وَ لْيَضرِبْنَ بخُمُرِهِنَّ عَلى جُيُوبهِنَّ وَ لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلا لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ ءَابَائهِنَّ أَوْ ءَابَاءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنَائهِنَّ أَوْ أَبْنَاءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوَنِهِنَّ أَوْ بَنى إِخْوَنِهِنَّ أَوْ بَنى أَخَوَتِهِنَّ أَوْ نِسائهِنَّ أَوْ مَا مَلَكَت أَيْمَنُهُنَّ أَوِ التَّبِعِينَ غَيرِ أُولى الارْبَةِ مِنَ الرِّجَالِ أَوِ الطفْلِ الَّذِينَ لَمْ يَظهَرُوا عَلى عَوْرَتِ النِّساءِ وَ لا يَضرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِيُعْلَمَ مَا يخْفِينَ مِن زِينَتِهِنَّ وَ تُوبُوا إِلى اللَّهِ جَمِيعاً أَيُّهَ الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكمْ تُفْلِحُونَ( نور 31)

1- دستور به همه مومنين براي توبه

2- توبه از خطاهاي گذشته در موارد آيه : حجاب و محارم و...

3- زيرا تنها راه نجات ، توبه و بازگشت به خدا است .

4-به اميد رستگاري

 

52- إِلا مَن تَاب وَ ءَامَنَ وَ عَمِلَ عَمَلاً صلِحاً فَأُولَئك يُبَدِّلُ اللَّهُ سيِّئَاتِهِمْ حَسنَتٍ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَّحِيماً( فرقان70)

1- از صفات عباد الرحمن آن است كه شرك نمي ورزند ، قتل انجام نمي دهند وزنا نمي كنند .

2- اگر كسي اهل اينها باشد ، عذابش مضاعف شده و براي هميشه باخواري در عذاب باقي مي ماند.

3- از گناهكاران ، عده اي استثناء شده : توبه كننده ، ايمان آورنده و عمل صالح انجام دهنده .

4- خدا بدي هاي آنها تبديل به حسنات مي كند .

5- زيرا خدا غفور ورحيم است .

 

53- وَ مَن تَاب وَ عَمِلَ صلِحاً فَإِنَّهُ يَتُوب إِلى اللَّهِ مَتَاباً(فرقان 71)

توبه گر علمل به صالحات ، توبه اش مورد توبه الهي است و بازگش به سوي خدا است .

 

54- فَأَمَّا مَن تَاب وَ ءَامَنَ وَ عَمِلَ صلِحاً فَعَسى أَن يَكُونَ مِنَ الْمُفْلِحِينَ(قصص67)

1- دنباله سئوال و جواب از كفار و گنهكاران

2- ولي از آن دسته اگر كسي در دنيا توبه كنند و عمل صالح انجام دهند آميد است از رستگاران باشند .

 

55- لِّيَجْزِى اللَّهُ الصدِقِينَ بِصِدْقِهِمْ وَ يُعَذِّب الْمُنَفِقِينَ إِن شاءَ أَوْ يَتُوب عَلَيْهِمْ إِنَّ اللَّهَ كانَ غَفُوراً رَّحِيماً(احزاب24)

1- قبولي توبه يا عذاب منافقين با خدا است.

2- خدا غفور و رحيم است .

 

56- لِّيُعَذِّب اللَّهُ الْمُنَفِقِينَ وَ الْمُنَفِقَتِ وَ الْمُشرِكينَ وَ الْمُشرِكَتِ وَ يَتُوب اللَّهُ عَلى الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَتِ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَّحِيمَا(احزاب 73)

1- وقتي امانت قرار به عرضه شد زمين و آسمان قبول نكردند و انسان قبول كرد.

2- هدف از اين امانت دادن به انسان ... و قبولي تئبه از مومنين و مومنات بوده است .

3- خدا غفور و رحيم است .

 

57- غَافِرِ الذَّنبِ وَ قَابِلِ التَّوْبِ شدِيدِ الْعِقَابِ ذِى الطوْلِ لا إِلَهَ إِلا هُوَ إِلَيْهِ الْمَصِيرُ(غافر 3)

1- صفات خدا

2- قبول كننده توبه

اين كتابي است كه از سوي خداوند قادر و دانا نازل شده است. (2)

خداوندي كه آمرزنده گناه، پذيرنده توبه‏كنندگان، داراي مجازات سخت‏كيفر و صاحب نعمت فراوان است; هيچ معبودي جز او نيست; و بازگشت (همه شما) تنها) بسوي اوست. (3)

 

 

 

58- الَّذِينَ يحْمِلُونَ الْعَرْش وَ مَنْ حَوْلَهُ يُسبِّحُونَ بحَمْدِ رَبهِمْ وَ يُؤْمِنُونَ بِهِ وَ يَستَغْفِرُونَ لِلَّذِينَ ءَامَنُوا رَبَّنَا وَسِعْت كلَّ شىْ‏ءٍ رَّحْمَةً وَ عِلْماً فَاغْفِرْ لِلَّذِينَ تَابُوا وَ اتَّبَعُوا سبِيلَك وَ قِهِمْ عَذَاب الجَْحِيمِ(غافر 7)

1- دعاي ملائكه براي مومنين

2-خدايا آنها را مورد مغفرت قرار بده كسانيكه توبه كردند ، و آنها را از عذاب دوزخ در امان قار بده

 

59- وَ هُوَ الَّذِى يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ وَ يَعْفُوا عَنِ السيِّئَاتِ وَ يَعْلَمُ مَا تَفْعَلُونَ(شوري 25)

1- معرفي خدا

2- توبه بنگانش را قبول مي كند

3- سئيات و بدي ها را عفو مي كند .

 

60- وَ وَصيْنَا الانسنَ بِوَلِدَيْهِ إِحْسناً حَمَلَتْهُ أُمُّهُ كُرْهاً وَ وَضعَتْهُ كُرْهاً وَ حَمْلُهُ وَ فِصلُهُ ثَلَثُونَ شهْراً حَتى إِذَا بَلَغَ أَشدَّهُ وَ بَلَغَ أَرْبَعِينَ سنَةً قَالَ رَب أَوْزِعْنى أَنْ أَشكُرَ نِعْمَتَك الَّتى أَنْعَمْت عَلىَّ وَ عَلى وَلِدَى وَ أَنْ أَعْمَلَ صلِحاً تَرْضاتُ وَ أَصلِحْ لى فى ذُرِّيَّتى إِنى تُبْت إِلَيْك وَ إِنى مِنَ الْمُسلِمِينَ(احقاف 15)

1- دعاي فرد بالغ در سن 40 سالگي

2-توفيق قدرداني از والدين ، اصلاح در ذريه اش و توبه به در گاه الهي

 

61- يَأَيهَا الَّذِينَ ءَامَنُوا لا يَسخَرْ قَوْمٌ مِّن قَوْمٍ عَسى أَن يَكُونُوا خَيراً مِّنهُمْ وَ لا نِساءٌ مِّن نِّساءٍ عَسى أَن يَكُنَّ خَيراً مِّنهُنَّ وَ لا تَلْمِزُوا أَنفُسكمْ وَ لا تَنَابَزُوا بِالأَلْقَبِ بِئْس الاسمُ الْفُسوقُ بَعْدَ الايمَنِ وَ مَن لَّمْ يَتُب فَأُولَئك هُمُ الظلِمُونَ(حجرات 11)

1- منع  مسخره كردن، القاب زشت و....

2- اگر كسي از اين گناهان توبه نكند از ظالمان خواهد بود.

 

62- يَأَيهَا الَّذِينَ ءَامَنُوا اجْتَنِبُوا كَثِيراً مِّنَ الظنّ‏ِ إِنَّ بَعْض الظنّ‏ِ إِثْمٌ وَ لا تجَسسوا وَ لا يَغْتَب بَّعْضكُم بَعْضاً أَ يحِب أَحَدُكمْ أَن يَأْكلَ لَحْمَ أَخِيهِ مَيْتاً فَكَرِهْتُمُوهُ وَ اتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ تَوَّابٌ رَّحِيمٌ(12)

1- منع سوء ظن

2- خدا تواب و رحيم است .

 

63- ءَ أَشفَقْتُمْ أَن تُقَدِّمُوا بَينَ يَدَى نجْوَاتْ صدَقَتٍ فَإِذْ لَمْ تَفْعَلُوا وَ تَاب اللَّهُ عَلَيْكُمْ فَأَقِيمُوا الصلَوةَ وَ ءَاتُوا الزَّكَوةَ وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ رَسولَهُ وَ اللَّهُ خَبِيرُ بِمَا تَعْمَلُونَ(مجادله 13)

1-خدا توبه مردم را در نپرداختن صدقه با سخن گفتن پيامبر ،پذيرفت و صدقه را لغو كرد.

 

64- إِن تَتُوبَا إِلى اللَّهِ فَقَدْ صغَت قُلُوبُكُمَا وَ إِن تَظهَرَا عَلَيْهِ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ مَوْلَاتُ وَ جِبرِيلُ وَ صلِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمَلَئكةُ بَعْدَ ذَلِك ظهِيرٌ(تحريم 4)

1- دستور به توبه ي زنان پيامبر

 

65- عَسى رَبُّهُ إِن طلَّقَكُنَّ أَن يُبْدِلَهُ أَزْوَجاً خَيراً مِّنكُنَّ مُسلِمَتٍ مُّؤْمِنَتٍ قَنِتَتٍ تَئبَتٍ عَبِدَتٍ سئحَتٍ ثَيِّبَتٍ وَ أَبْكاراً(تحريم 5)

1- صفات زن نيكو ... توبه كننده

 

66- يَأَيهَا الَّذِينَ ءَامَنُوا تُوبُوا إِلى اللَّهِ تَوْبَةً نَّصوحاً عَسى رَبُّكُمْ أَن يُكَفِّرَ عَنكُمْ سيِّئَاتِكُمْ وَ يُدْخِلَكمْ جَنَّتٍ تجْرِى مِن تحْتِهَا الأَنْهَرُ يَوْمَ لا يخْزِى اللَّهُ النَّبىَّ وَ الَّذِينَ ءَامَنُوا مَعَهُ نُورُهُمْ يَسعَى بَينَ أَيْدِيهِمْ وَ بِأَيْمَنهِمْ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَتْمِمْ لَنَا نُورَنَا وَ اغْفِرْ لَنَا إِنَّك عَلى كلّ‏ِ شىْ‏ءٍ قَدِيرٌ(تحريم 8)

1- دستور به مومنان براي توبه جميعا

2- توبه نصوح و خالص

3- به اميد اينكه خدا سئيات شما رابپوشاند

4- و شما را دخل بهشت كند .

 

67- إِنَّ رَبَّك يَعْلَمُ أَنَّك تَقُومُ أَدْنى مِن ثُلُثىِ الَّيْلِ وَ نِصفَهُ وَ ثُلُثَهُ وَ طائفَةٌ مِّنَ الَّذِينَ مَعَك وَ اللَّهُ يُقَدِّرُ الَّيْلَ وَ النهَارَ عَلِمَ أَن لَّن تحْصوهُ فَتَاب عَلَيْكمْ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسرَ مِنَ الْقُرْءَانِ عَلِمَ أَن سيَكُونُ مِنكم مَّرْضى وَ ءَاخَرُونَ يَضرِبُونَ فى الأَرْضِ يَبْتَغُونَ مِن فَضلِ اللَّهِ وَ ءَاخَرُونَ يُقَتِلُونَ فى سبِيلِ اللَّهِ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسرَ مِنْهُ وَ أَقِيمُوا الصلَوةَ وَ ءَاتُوا الزَّكَوةَ وَ أَقْرِضوا اللَّهَ قَرْضاً حَسناً وَ مَا تُقَدِّمُوا لأَنفُسِكم مِّنْ خَيرٍ تجِدُوهُ عِندَ اللَّهِ هُوَ خَيراً وَ أَعْظمَ أَجْراً وَ استَغْفِرُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمُ(مزمل 20)

1- چون خدا محدوديت شماي را ميداند ، شما بخشيده و از شما نمي خواهد

 

68- إِنَّ الَّذِينَ فَتَنُوا المُْؤْمِنِينَ وَ المُْؤْمِنَتِ ثمَّ لَمْ يَتُوبُوا فَلَهُمْ عَذَاب جَهَنَّمَ وَ لهَُمْ عَذَاب الحَْرِيقِ(بروج 10)

1- كساني كه مومنان را شكنجه كردند

2- واگر توبه نكنند

3- عذاب جهنم و عذاب حريق براي آنه است

 

69- فَسبِّحْ بحَمْدِ رَبِّك وَ استَغْفِرْهُ إِنَّهُ كانَ تَوَّابَا(نصر3)

چون خدا تواب است ، پس استغفار كن از خدا